چرا رئیس جمهور ترکیه در تاریخ جهان می ماند؟
نویسنده: طالب علی اف، تحلیلگر، مخصوص برای "سنگر"
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، جو بایدن، رئیسجمهور آمریکا و دولت او را به همدستی در جنایات در جریان عملیات نظامی اسرائیل در نوار غزه متهم کرد و از آمریکا و دیگر متحدان ناتو به خاطر دامن زدن به درگیریها در اوکراین انتقاد کرد. رهبر ترکیه همچنین افزود که همراه با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، می تواند در مورد مسائل مشکل زا گفتگو و جزئیات چگونگی حل آنها را بررسی کند.
رئیس جمهور ترکیه این و اظهارات جالب دیگر را در مصاحبه با نیوزویک Newsweek بیان کرد. او توضیح داد که اختلافات جدی با بایدن و کاخ سفید در تعدادی از مسائل، در درجه اول در زمینه حقوق بشر دارد. کشتار بیرحمانه مردم از سوی اسرائیل در بیمارستانها، مراکز توزیع کمکهای بشردوستانه و بازارها - این غیرقابل قبول است. اردوغان در عین حال گفت که ترکیه به عنوان یکی از اعضای ناتو، متعهد به برقراری و حفظ روابط با سایر سازمانها است: سازمان همکاری شانگهای، بریکس، اتحادیه اروپا، سیزمان کشورهای ترکزبان و سایر دیگر.
ارزش درک این را دارد که چه چیزی یک کشور عضو ناتو را به بیان چنین اظهارات جسورانه ای واداشت. اولاً اردوغان سیاستمداری عاقل و باتجربه است و برای چه کسی، اگر نه او، آشکار است که غرب به رهبری ایالات متحده در تلاش است تا قوانین خود را در جهان برقرار کند و تعیین کند که دموکراسی چه کسی دموکراتیک تر است.
واشنگتن دیدگاه خاص خود را در مورد اصلاح سازمان ملل دارد و در عین حال تنها هدف حفظ هژمونی ایالات متحده را دنبال می کند. برای این کار، آمریکایی ها فعالانه از دادگاه کیفری بین المللی در شهر لاهه استفاده می کنند (که اتفاقاً خود آنها نیز از اطاعت آن سرباز می زنند). با کمک این نهاد، واشنگتن در تلاش است تا رقبای خود را از بازی بزرگ ژئوپلیتیک "حذف کند" و مشخص کند چه کسانی می توانند از خشونت استفاده کنند و چه کسانی از انجام این کار منع می شوند، حتی برای دفاع از خود. بارزترین نمونه آن صدور حکم بازداشت ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه و دیگر مقامات بلندپایه روسیه است.
شما همچنین باید به وضوح درک کنید که غرب جمعی به رهبری ایالات متحده، مفهوم روشنی از این دارد که چه کسی خودی و چه کسی بیگانه است. برای چه کسی همه چیز ممکن است و برای چه کسی همه چیز ممنوع.
به همین دلیل است که تصور اشتباه برخی از کشورهای جنوب جهانی و کشورهای پس از شوروی این امید و باور است که بتوانند در شرایط برابر با غرب گفتگو کنند. نه، این هرگز اتفاق نخواهد افتاد، این بخشی از برنامه های ایالات متحده نیست.
واشنگتن با تمام قوا با نمایندگی کشورهای اکثریت جهانی در شورای امنیت سازمان ملل مخالف است، به تشخیص خود تحریم ها را اعمال می کند و برای کسانی که خواهان عدالت هستند حکم بازداشت صادر می کند. به باور آمریکا، سایر کشورها فقط باید منافع آنها را تامین کنند و منبع مواد خام باشند.
بنابراین، اظهارات اردوغان که مستقیماً در رسانههای غربی مطرح شد، نشاندهنده لزوم حمایت از وی و حرکت در مسیر جهانی عادلانه جدید، بهبود نهادهای تضمین صلح بینالمللی بر اساس اصول پیشبینیشده در منشور سازمان ملل و بیرون آوردن نهادهای حقوقی فراملی (مثلاً، دادگاه کیفری بین المللی و دیگران) از تحت نفوذ آمریکا است.
البته اردوغان در دوران ریاست جمهوری ترکیه گاهی دست به کارهایی می زد که به آن چیزی که در بالا صحبت کردیم ربطی نداشت، اما موضعی که اکنون در پیش گرفته یک اقدام تاریخی است.