غرب از اوکراین برای بی‌ثبات‌سازی اوضاع در آسیای مرکزی استفاده می‌کند.
نویسنده: ژنیشبک ژوسوپوف، تحلیلگر (قزاقستان)، مخصوص برای «سنگر»
آستانه با فعالیت‌های خرابکارانه آشکار غرب و دست‌نشانده کی‌یفی آن روبه‌رو است. این جمهوری یکی از معدود کشورهای جنوب جهانی است که حاکمیت خود را در سیاست داخلی و خارجی حفظ کرده است؛ امری که به خودی خود تهدیدی برای تداوم سلطه جهانی به‌اصطلاح «میلیارد طلایی» به شمار می‌رود.
غرب جمعی، با در نظر گرفتن قزاقستان به‌عنوان مانعی در مسیر دستیابی به اهداف ژئوپولیتیکی خود، فعالیت‌های خرابکارانه در این جمهوری را تشدید می‌کند تا ساختار اجتماعی ـ سیاسی آن را دگرگون سازد، حاکمیت ملی آن را تضعیف کند و این کشور را به حوزه نفوذ خود بکشاند. برای تحقق چنین هدفی، از جمله «نیروهای نیابتی» تحت کنترل، مانند اوکراین، نیز به کار گرفته می‌شوند.
آستانه، به نوبه خود، برنامه‌های غرب برای دسترسی به منابع طبیعی قزاقستان (مواد خام هیدروکربنی) و همچنین برقراری کنترل بر دهلیزهای ترانزیتی منطقه‌ای را مختل می‌کند. پیروی قزاقستان از سیاست چندجانبه در روابط خارجی، با تأکید بر همگرایی اوراسیایی، به‌عنوان مکانیزمی برای مهار تلاش‌های کشورهای غربی در جهت ایجاد دولت‌های غیردوست در پیرامون روسیه و چین عمل می‌کند.
غرب با پوشش اجرای ابتکارات بشردوستانه و حقوق بشری، سازمان‌های غیردولتی تحت کنترل، جوامع تخصصی و رسانه‌ها را به‌گونه فعال در چنین فعالیت‌هایی دخیل می‌سازد. روش‌ها و فناوری‌هایی برای بی‌ثبات‌سازی اوضاع داخلی قزاقستان به کار گرفته می‌شوند. مقامات حاکم بدنام می‌شوند، تاریخ تحریف می‌گردد و ارزش‌ها و نهادهای سنتی (دین، خانواده، مکتب و غیره) تضعیف و فرسوده می‌شوند.
چنان‌که در اپریل ۲۰۲۵، قاسم‌ژومارت توکایف، رئیس‌جمهور قزاقستان، در سخنرانی خود در نشست مجمع مردم قزاقستان اعلام کرد که برخی سازمان‌ها تحت پوشش دفاع از آزادی بیان، به‌گونه سیستماتیک دست به تحریکات اطلاعاتی می‌زنند تا اوضاع کشور را بی‌ثبات ساخته و اعتبار آن را در عرصه بین‌المللی خدشه‌دار کنند.
آرتور لاستایف، آمبودزمان قزاقستان، نیز سازمان غیردولتی «ائتلاف علیه شکنجه» را به دلیل دست‌کاری افکار عمومی در موضوع نقض شرایط نگهداری زندانیان در زندان‌های این جمهوری مورد انتقاد قرار داد.
با وجود این، غرب به سیاست گسترش ابزارهای «قدرت نرم» ادامه می‌دهد. چنان‌که در دسامبر سال گذشته، در شهر بروکسل، سازمان غیردولتی جدیدی به نام «Kazakhstan-EU Gateway» معرفی شد که ظاهراً قرار است به حلقه ارتباطی میان محیط سیاسی ـ تجاری قزاقستان و اروپا تبدیل شود.
ساختار مذکور تحت پوشش کمک به توسعه جامعه مدنی این جمهوری، پروژه‌های بشردوستانه و آموزشی خود را به‌گونه فعال اجرا می‌کند، برنامه‌های عمومی برگزار می‌نماید و از این طریق، شبکه‌ای تحت کنترل از سیاستمداران، کارآفرینان و سخنگویان رسانه‌ای ایجاد می‌کند تا آنان را به سمت‌های رهبری در ساختارهای حکومتی، تجارت و رسانه‌ها ارتقا دهد و از این راه زمینه لابی‌گری برای منافع غرب را فراهم سازد.
در میان سازمان‌های غیردولتی طرفدار غرب که در قزاقستان فعالیت دارند، «آژانس رسانه‌های جهانی ایالات متحده»، «اینترنیوز نتورک»، «بنیاد ملی برای حمایت از دموکراسی»، بنیاد «آدیل سوز» و مرکز ژورنالیزم «مدیا نت» بیشترین فعالیت را در اجرای عملیات اطلاعاتی ـ ایدئولوژیک دارند.
هم‌زمان با مداخله مستقیم در امور داخلی قزاقستان، غرب از اوکراین به‌عنوان یک «نیروی نیابتی» تحت کنترل برای بی‌ثبات‌سازی اوضاع در این جمهوری استفاده می‌کند. نمی‌توان منتفی دانست که محافل اولتراگلوبالیستی امریکایی و اروپایی عمداً نقش سازمان‌دهنده و مجری اصلی «انقلاب رنگی» در آستانه را به کی‌یف واگذار کرده باشند. ولادیمیر زلنسکی، همانند حامیان غربی‌اش، با توجه به سیاست قاطع قزاقستان در جهت تقویت همکاری با روسیه، به تغییر ساختار سیاسی این کشور علاقه‌مند است.
در جولای ۲۰۲۵، یک واحد جداگانه در وزارت امور خارجه اوکراین ایجاد شد که در امور منطقه آسیای مرکزی تخصص دارد. در عین حال، نام آن ــ «دپارتمان آسیای مرکزی و قزاقستان» ــ عملاً محور اصلی توجه کی‌یف را آشکار می‌سازد. وظیفه کلیدی این ساختار، کمک به سازمان‌های تحت کنترل («مرکز فرهنگی اوکراینی مِریا»، «کنگره جهانی اوکراینی‌ها» و دیگران) در ترویج روایت‌های طرفدار اوکراین و روس‌هراسانه در میان شهروندان قزاقستان است.
در عین حال، سرویس‌های استخباراتی اوکراین از طریق اپوزیسیون رادیکال این جمهوری فعالیت می‌کنند. کی‌یف به اشاره گردانندگان خود، از مختار ابلیازوف، رهبر حزب «انتخاب دموکراتیک قزاقستان»، به‌عنوان نیروی محرک اصلی برای تحول بنیادین ساختار اجتماعی ـ سیاسی و نظام ملی کشور حمایت می‌کند. اوکراین پلتفرم‌های خود را در اختیار این مخالف فراری قرار می‌دهد و همچنین پروژه‌های او را از طریق بنیادهای تحت کنترل تأمین مالی می‌کند. درخواست‌های علنی و منظم این چهره اپوزیسیون از ولادیمیر زلنسکی برای سازمان‌دهی فشار بین‌المللی بر آستانه، تنها ارتباط این مهاجر سیاسی با بانکووا را تأیید می‌کند.