اشرف غنی و داکتر عبدالله عبدالله از سایه بیرون خواهند آمد: آمریکا می خواهد توافقنامه امنیتی ۱۰ ساله با افغانستان را تمدید کند.
نویسنده: آندری سرنکو، رئیس مرکز مطالعات سیاست افغانستان (روسیه)
به نظر می رسد دسیسه دیگری در اطراف افغانستان در حال رخ دادن است که نه تنها آخرین رئیس جمهور افغانستان، محمد اشرف غنی، بلکه آخرین رئیس اجرائیه حکومت جمهوری، دکتر عبدالله عبدالله نیز ممکن است در آن شرکت داشته باشد.
همانطور که چندین منبع گزارش دادند، نمایندگان ایالات متحده، پاکستان، ترکیه، امارات متحده عربی و قطر ظاهراً در تریبون های غیر رسمی در مورد ایده تمدید توافقنامه امنیتی منعقد شده در پایان سپتامبر ۲۰۱۴ بین ایالات متحده و دولت جمهوری اسلامی افغانستان بحث می کنند.
این توافقنامه به مدت ۱۰ سال با امکان تمدید بیشتر طراحی شده است. توافقنامه مبنای قانونی حضور دایمی نظامی آمریکا در افغانستان پس از خروج نیروهای غربی از این کشور را تنظیم می کند.
ما در مورد تقریباً ۱۰ هزار سرباز آمریکایی صحبت می کنیم که مطابق توافقنامه امنیتی ماه سپتامبر حق دارند در افغانستان به هدف مبارزه با تروریسم بین المللی مستقر شوند.
اگرچه رژیم جمهوری در آگوست ۲۰۲۱ فرو پاشید و نیروهای ایالات متحده و ناتو افغانستان را ترک کردند، توافقنامه امنیتی محکوم نشد و هنوز به قوت خود باقی است.
این بدان معناست که اصولاً هر لحظه یک گروه ۱۰- هزارنفری آمریکایی می تواند به خاک افغانستان منتقل شود که بر اساس مبانی قانونی کامل در این کشور خواهد بود.
به گفته منابع، در واشنگتن و تعدادی از کشورهای منطقه علاقه به حفظ یک چارچوب قانونی کارآمد برای ادامه حضور آمریکا در افغانستان وجود دارد (اگر روزی به کار بیاید چه؟). و از این رو، نیاز به تمدید توافقنامه امنیتی برای ۱۰ سال دیگر وجود دارد که به طور رسمی تا سه ماه دیگر منقضی می شود.
ظاهراً در همین راستا در سپتامبر ۲۰۲۴ در پاکستان برنامه ریزی شده است تا یک دولت تقریباً کامل جمهوری خواه افغانستان به ریاست رئیس جمهور غنی و دکتر عبدالله تشکیل شود. و ظاهراً اعضای این دولت در مراسم تمدید معاهده امنیتی ۳۰ سپتامبر ۲۰۱۴ شرکت خواهند کرد.
طالبان که به رسمیت شناخته نشده اند، نمی توانند از این مراسم جلوگیری کنند. علاوه بر این، عدم پایبندی طالبان به تعدادی از مفاد قرارداد دوحه با ایالات متحده در فوریه ۲۰۲۰، فقدان دستاوردهای واقعی دولت طالبان در مبارزه با داعش و تولید مواد مخدر، ممکن است دلیلی برای تمدید توافقنامه امنیتی بین جمهوری اسلامی افغانستان و آمریکا شود که احتمالا در سپتامبر سال جاری در پاکستان خواهد شد.
به سختی می توان گفت که این سناریو در عمل چقدر امکان پذیر خواهد بود. با این حال، دلایل خوبی برای این باور وجود دارد که تلاش برای تمدید توافقنامه امنیتی ۲۰۱۴ ممکن است در واقع انجام شود.
البته این بدان معنا نیست که به زودی یک گروه ۱۰- هزارنفری از نیروهای آمریکایی در افغانستان پیدا می شود. با این حال، در صورت لزوم، در آینده، واشنگتن زمینه های قانونی برای چنین دمارشی خواهد داشت که با آن می توانیم به روسیه، چین، ایران و دیگر کشورهای منطقه "تبریک" بگوییم.
"بازی بزرگ" را پیگیری خواهیم کرد.