اسماعیلیان درواز بدخشان با تهدید سرکوب جمعی مواجه اند

منبع: هشت صبح

شماری از باشنده‌گان اسماعیلیه‌مذهب در دروازه بدخشان از اعمال فشار، زورگویی و نقض گسترده آزادی‌های مذهبی‌شان در این ولایت شکایت دارند. آنان می‌گویند که به‌دلیل تهدید، سرکوب و ترس از قتل و زندانی‌شدن توسط طالبان محلی، به‌ویژه جمعه فاتح، از فرماندهان طالبان که در «کشتار و سرکوب» مشهور است، تحت فشار شدید قرار دارند و زنده‌گی‌شان هر روز در سایه رژیم این گروه تنگ‌تر می‌شود. برخی از پیروان مذهب اسماعیلیه می‌گویند که از رسانه‌ای شدن مشکلات‌شان نگرانی شدید دارند و طالبان با هر بار نشر خبر، فشار بیش‌تری بر آن‌ها وارد می‌کنند، اما همزمان تاکید می‌کنند که این فشارها نباید تحت سکوت اجباری فراموش شود.

پیروان مذهب اسماعیلیه در بدخشان از اعمال فشار و برخوردهای تبعیض‌آمیز طالبان علیه خود شکایت دارند. آنان می‌گویند که در چهار سال گذشته، طالبان به‌ویژه جمعه فاتح، فشارهای مذهبی گسترده‌ای بر باشنده‌گان اسماعیلی اعمال کرده و شماری از آن‌ها را به تغییر اجباری مذهب وادار کرده‌اند. به گفته منابع، این فرمانده طالبان همچنان به دست‌داشتن در قتل نظامیان پیشین نیز متهم است.

منابع محلی می‌گویند که جمعه فاتح، فرمانده طالبان در ولسوالی نسی، فشارهای شدید و تازه‌ای را هر روز بر پیروان مذهب اسماعیلیه در ولسوالی‌های شکی و نسی اعمال می‌کند. به گفته آنان، این فرمانده طالبان با سوءاستفاده از مقام خود، آزادی‌های مذهبی و اجتماعی مردم را به‌شدت سرکوب کرده است.

این منابع می‌افزایند که فاتح در ولسوالی نسی، تمام برنامه‌های مذهبی پیروان مذهب اسماعیلی را تعطیل کرده و حتا اجازه برگزاری محافل قرائت و تدریس قرآن را به قاریان و جوانان اسماعیلی نداده است.

منابع می‌گویند: «در ولسوالی شکی، به‌ویژه در قریه زنگریا، فاتح تعدادی جوانان بی‌سواد و بی‌تجربه را مسلح کرده و آنان را به‌عنوان ابزار تهدید، زورگویی و سوءاستفاده به‌کار گرفته است. این افراد اکنون به نام دین و به دستور وی، فضای ترس و رعب را در میان مردم ایجاد کرده‌اند.»

براساس اظهارات منابع، طالبان در روستای جامرچ بالا که نزدیک به ۵۰۰ خانوار اسماعیلی در آن زنده‌گی می‌کنند، توسط جمعه فاتح یک مدرسه دینی ساخته شده و با استفاده از زور و تفنگ، فرزندان مردم را مجبور به حضور در این مدرسه دینی می‌کنند. به گفته منابع، اگر خانواده‌ای فرزند خود را به این مدرسه نفرستد، ده‌ها هزار افغانی جریمه خواهد شد. همچنین منابع تاکید می‌کنند که فاتح، ساکنان محل را مجبور می‌سازد تا به دستور «قاری وهاب» برای جمع‌آوری چوب سوخت اقدام کنند و هر کس مقاومت کند، با تهدید مواجه می‌شود.

منابع می‌گویند که این فرمانده طالبان همچنین با پرداخت پول به افراد بی‌سواد و ناآگاه، آن‌ها را به ابزار فشار و تهدید علیه مردم تبدیل کرده است. به گفته منابع، این اقدامات باعث تفرقه، دشمنی و از بین رفتن اعتماد و همزیستی مسالمت‌آمیز میان مردم منطقه شده است.

منابع می‌افزایند که اسماعیلی‌ها در سه ولسوالی تحت فشارهای شدید طالبان قرار دارند و خواهان شنیده شدن صدای خود از سوی نهادهای طالبان و نهادهای بین‌المللی شده‌اند تا جلوی زورگیری و فشارهای این فرمانده محلی طالبان گرفته شود.

جمعه‌ "طَلبان": طبله‌نوازی که دزد و طالب شد

یک منبع می‌گوید: «مردم به‌شدت تحت فشار طالبان قرار دارند و حتا مقام‌های این گروه در ختم و خیرات اسماعیلی‌ها شرکت نمی‌کنند و مدعی‌ هستند که نان این‌ها حرام است. وضعیت‌های عجیب و غریبی جریان دارد. بیش‌تر کسانی که ظلم می‌کنند، از بدخشی‌ها هستند.»

به گفته این منبع، مردم تحت فشارهای شدید روانی و ترس از بازداشت و اجبار به تغییر مذهب قرار دارند؛ به همین دلیل، هر گزارشی که وضعیت اسماعیلیه‌ها را بازتاب دهد، آن را به زیان خود تلقی می‌کنند و برای هم‌سویی با طالبان، تلاش می‌کنند چنین گزارش‌هایی را رد کرده و شایعه بنامند.

باشنده‌گان اسماعیلیه ‌مذهب در بدخشان از تشدید فشارهای جمعه فاتح، فرمانده طالبان، شکایت دارند؛ کسی که پیش‌تر دست‌کم ۵۰ تن از مردان اسماعیلیه و شیعه دوازده امامی را در بدخشان مجبور به تغییر مذهب کرده بود. طالبان در بدخشان در ماه دلو سال گذشته اعلام کرده بودند که این پیروان اسماعیلیه را به «دین اسلام مشرف» کرده‌اند. همچنین پیش از آن، حدود ۲۵ تن دیگر نیز مجبور به تغییر مذهب شده بودند.

همزمان دفتر هیات معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) نیز تایید کرده بود که دست‌کم ۵۰ مرد اسماعیلی در بدخشان با زور وادار به پذیرش مذهب سنی شده‌اند؛ برخی از آن‌ها مورد ضرب‌وشتم قرار گرفته یا به مرگ تهدید شده‌اند.

منابع در آن زمان به روزنامه ۸صبح گفته بودند که این فرمانده طالبان، اسماعیلیان ولسوالی‌های شغنان، اشکاشم، یمگان و زبیاک را «کافر» خوانده و تهدید کرده است که باید هرچه زودتر مذهب خود را تغییر دهند.

پیش‌تر طالبان در بدخشان، یک تن از پیروان مذهب اسماعیلیه را که به‌طور اجباری وادار به تغییر مذهب شده بود، مجبور کردند تا «کلمه شهادتین» را بر زبان جاری کند؛ اقدامی که معمولاً برای کسانی انجام می‌شود که از ادیان غیر اسلامی به اسلام می‌گروند.

نگرانی‌ها از برخوردهای تبعیض‌آمیز و سرکوب‌گرانه مذهبی طالبان در حالی افزایش می‌یابد که پیش‌تر ندامحمد ندیم، وزیر تحصیلات عالی این گروه، ادعا کرده بود در افغانستان به‌جز مذهب حنفی، مذهب دیگری وجود ندارد. او در سخنرانی‌اش در دانشگاه سیدجمال‌الدین افغان در ولایت کنر گفته بود: «تمام افغان‌ها پیرو مذهب حنفی‌اند.»

همچنان نورمحمد اسلام‌جار، والی طالبان در هرات، در کتابی تحت نام «مباحث فی العقیدة الماتریدیة المسمى معتمد ماترید من معتقد ماترید»، شیعیان را «فرقه تکفیری» و «در طول تاریخ همدست کفار» توصیف کرده است.

پیش از این، وزارت خارجه امریکا در گزارش سالانه خود درباره «آزادی‌های مذهبی در جهان» گفته است که آزادی‌های مذهبی در افغانستان با حملات خشونت‌آمیز و تبعیض گسترده مواجه است. براساس این گزارش، طالبان در این مدت از عبادت‌گاه‌های اقلیت‌های مذهبی محافظت نکرده‌اند.

همچنان مجمع آسیایی برای حقوق بشر و توسعه گفته است که طالبان آزادی مذهبی و عقیدتی‌ شیعیان را ممنوع کرده‌اند. افزون بر این، آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل متحد، در گزارش‌های خود به شورای امنیت گفته که طالبان به تجمعات بزرگ شیعیان در ایام عاشورا اجازه نداده و چهار تن را در شهر غزنی در مراسم عاشورا به قتل رسانده‌اند.