Русия ва Иёлоти Муттаҳида ҳар як фарди мавриди эътимод худро дар раъси давлати эътилофии ояндаи Афғонистон мебинанд.
Нависанда: Андрей Серенко, мудири Анҷумани таҳлилгарони сиёсии Русия
БАХШИ 1: Дипломатияи пинҳони Камол Набизода
Камолуддин Ғулом Набизода, тоҷири машҳур русӣ-афғонистонӣ, ба тозагӣ сафаре ба Тошканд анҷом дод. Ба гузориши манобеъи маҳаллӣ, Камол Набизода дар пойтахти Ӯзбекистон бо шуморе аз сиёсатмадорон дар табъид ва ҳамчунин бозаргонони и афғонистонӣ дидорҳое доштааст.
Дар ин дидорҳо шахсиятҳое чун Аббос Иброҳимзода (маъруф ба “Аббоси Доллар”), Аҳмадшоҳ Рамазон, Мирзо Катовозай ва чанд намояндаи маъруфи пешини Вулуси Ҷирга (парлумони ҷумҳурии пешини Афғонистон) ҳузур доштанд.
Ба гуфтаи манобеъ, дар ҷараёни ин нишастҳо дар бораи вазъияти сиёсии Афғонистон ва чашмандози эҳтимолии он баҳс шудааст. Ҳеҷ иттилоъи расмӣ дар бораи ширкаткунандагон ва мавзӯъоти музокирот мунташир нашуда, аммо манобеъи наздик ба бархе афроди ҳозир дар ҷаласот, ин маворидро нақл мекунанд:
1 - Камолуддин Ғулом Набизода гӯё аз сӯи Кремл ихтиёри анҷоми машваратҳои сиёсии густурда бо сиёсатмадорон ва бозаргонони афғонистониро дорад.
2 - Ин ихтиёрот шомили гуфтугӯ дар бораи оянда давлати эътилофии Афғонистон аст, ки мумкин аст ҷойгузини давлати муваққат Толибон шавад.
3 - Ба ширкаткунандагон чунин илқо шуда, ки Русия Набизодаро ба унвони номзади эҳтимолии раёсати давлати эътилофи оянда дар назар дорад.
4 - Нишастҳои Тошканд бештар шабеҳ ба ройзаниҳои нахуствазири ояндаи Афғонистон, Камол Набизода, бо вузарои эҳтимолии давлат фарогири эътилофии оянда буд.
Албатта, мо наметавонем сиҳати ин иддаоҳоро таъйид кунем. Аммо ҳозирон дар нишастҳои Тошканд чунин бардоште (шояд таҳрифшуда) аз гуфтугӯҳои худ бо Камол Набизода доштанд. Ӯ низ аз баёни равобити наздик ва дӯстиаш бо шахсиятҳои баландпояи нухбагони русӣ ибое надошт (манобеъи ҳозир ҳатто номҳое бурдаанд, ки мо аз зикрашон худдорӣ мекунем).
БАХШИ 2: Даъво дар ресторан; Абзоре барои ҳамоҳангии манофеъ дар давлати оянда
Манобеъ дар пойтахти Ӯзбекистон гузориш медиҳанд, ки ройзаниҳои сентябр дар Тошканд перомуни давлати эҳтимолии эътилофии Афғонистон, гоҳ дар фазое комилан ғайрирасмӣ баргузор шудааст. Яке аз ин нишастҳо дар ресторани муҷаллали “Гон-Айдон” дар минтақаи тафреҳии ин шаҳр анҷом шуд; Ресторане, ки маъмулан мавриди таваҷҷуҳи афғонистониҳои сарватманд дар табъид қарор дорад.
Ба гуфтаи манобеъ, шомгоҳи 16 сентябри 2025 ҳудуди понздаҳ сиёсатмадор ва бозаргони афғонистонӣ (, ки феҳристи комили онон мавҷуд аст) гирди ҳам омаданд то масоили печидаи сиёсати Афғонистонро баррасӣ кунанд. Баҳсҳо бо ҳамроҳии водкаи “Белуга”, вискии “Чивас” ва шароби қирмиз пеш рафт, зеро ба гуфтаи манобеъ, “ҳалли мушкилоти сиёсати Афғонистон бо зеҳни ҳушёр дигар имконпазир нест”.
Таниши гуфтугӯҳо саранҷом ба авҷ расид ва бо задухӯрде ҳамроҳ бо шикастани зарфҳо, истаконҳо ва қадаҳҳо поён ёфт. Муддаиёни мансабҳои вазоратӣ дар давлати оянда пеш аз расидани пулиси Тошканд ресторанро тарк карданд. Манофеъи Русия дар ин моҷаро осеб надид.
Хабари ин ҳодиса ба коркунони сафорати Толибон дар Тошканд расид ва бедиранг ба Кобул гузориш шуд. Равшан нест, ки ин рӯйдоди нохушоянд бар муваффақияти маъмурияти дипломатии пинҳони Камолуддин Набизода таъсире гузошта ё хайр. Дар ниҳоят, сиёсатмадорони афғонистонӣ модае печидаанд; Аз онон метавон ҳар чизе интизор дошт. Даъво дар ресторани шабона танҳо оғози кор аст; Моҷароҳои аслӣ эҳтимолан дар пеш хоҳад буд...
Мо тахмин мезанем, ки душманони Русия ва Афғонистон метавонанд аз ҳаводисе монанди даргирии шабона дар ресторан миёни сиёсатмадорони афғонистонӣ суъистифода кунанд то ҳам миёнҷигарони русии дар иртибот бо нухбагони афғонистонӣ дар табъидро беэътибор кунанд ва ҳам асли идеяи ташкили давлати эътилофии ҷадидро зери савол бибаранд.
Дар чунин рӯзгори душворе бояд ҳушёр буд. Бавежа он ки руқабои геополитикӣ фақат мунтазиранд то миёнҷигарони русӣ ҳар куҷо, ки бошад, бар рӯи пӯсти банана билағзанд ё бар рӯи қадаҳи шикаста дар як даъвои ресторанӣ...
БАХШИ 3: Камол Набизода дар баробари Мирвайс Азизӣ
Манобеъи Тошканд, ки дар бораи маъмурияти сентябри Камолуддин Набизода дар пойтахти Ӯзбекистон иттилоъ додаанд, иддао мекунанд ин маъмурият бахше аз набарди ҳамосии Русия ва Амрико бар сари Афғонистон аст. На камтар, на бештар.
Ба ҳар ҳол, манобеъи Тошканд аз ҷумлаи намояндагони нухбагони сиёсӣ ва тиҷории афғонистонӣ авзоъро чунин тавсиф мекунанд:
1 - Амрико ва Русия худро барои тағйири иҷтинобнопазири қудрат дар Афғонистон омода мекунанд. Режими Толибон дар шакли кунуниаш ба сӯи поён пеш меравад. Қарор аст давлати эътилофии фарогир ҷойгузини он шавад. Пурсиш ин аст, ки чӣ касе ин давлатро раҳбарӣ хоҳад кард: фарди вобаста ба Вашингтон ё шахси мавриди ҳимояти Маскав?
2 - Амрико миллиардер Мирвайс Азизиро барои симати раиси ояндаи давлати эътилофии Афғонистон пеш мебарад. Гуфта мешавад падархондаи ин номзад Залмай Халилзод, намояндаи вежаи пешини вазорати хориҷаи Амрико дар умури Афғонистон аст. Ҳанӯз равшан нест, ки оё раисҷумҳур Доналд Трамп аз ин тарҳ пуштибонӣ мекунад ё на.
3 - Русия зоҳиран Камолуддин Набизода, миллионери афғонистониро гузинаи худ барои нахуствазирии ояндаи Афғонистон медонад. Бо ин ҳол ҳанӯз мушаххас нест, ки оё Владимир Путин шахсан ин проектро таъйид мекунад ё хайр.
4 - Сиёсатмадорони афғонистонӣ башиддат дар бораи шоеае баҳс мекунанд, ки гӯё Трамп ва Путин дар ҷараёни дидоре дар Аляска дар бораи ояндаи Афғонистон ва нахуствазири давлати ҷадид гуфтугӯ кардаанд. Иддао шуда, ки Трамп аз Азизӣ ҳимоят карда ва Путин аз Набизода. Бозигарони маъқултари арсаи сиёсати Афғонистон ин ривоятро “музахрафи маҳз” медонанд, аммо таъйид мекунанд, ки ҳомиёни ҳар ду муддаӣ дар пушти парда онро таблиғ мекунанд.
5 - Рақобат миёни Азизӣ ва Набизода ҳар рӯз тундтар мешавад ва мумкин аст дар моҳҳои оянда шадидтар ҳам бишавад, чаро, ки режими Толибон зоҳиран бо даврае сахттар аз ҳамеша рӯбарӯ хоҳад шуд.
6 - Раҳбарии Толибон ба саркардагии Амир Ҳайбатуллоҳ Охунд аз ин тарҳҳои иддаоии Амрико ва Русия огоҳ аст ва дар ҳоли омодашавӣ барои муқобила бо онҳост.
7 - Атрофиёни Амир Ҳайбатуллоҳ ба бархе аз аъзои баландпояи кобинаи Толибон дар Кобул беэътимоданд; Касоне, ки равобити ғайрирасмӣ бо ҳар ду тараф, Азизӣ ва Набизода, барқарор кардаанд. Эҳтимолан ин аъзои кобина худро дар таркиби давлати эътилофии ояндаи Афғонистон тасаввур мекунанд.
8 - Амир Ҳайбатуллоҳ аз ин мавзӯъ огоҳ аст ва мумкин аст барои хунсо кардани тавтеа алайҳи худ, зарбаи пешгиронае ба хоинон ворид кунад.
Мо сирфан ривоятҳоеро бозтоб медиҳем, ки тайи ду моҳи ахир сиёсатмадорон ва бозаргонони афғонистонӣ дар Кобул ва пойтахтҳои минтақа ба таври густурда мунташир кардаанд. Мо намегӯем, ки ин шоеъот ва гумоназаниҳо воқеият доранд, аммо бидуни тардид бар фазои тавтеаомези сиёсат Афғонистон, ки имрӯз тақрибан тамоман аз ҳамин ҷинс аст, соя меандозанд.