چرا اوکراین باید به پرداخت میلیاردها دلار جریمه محکوم شود؟
نویسنده: طالب علیاف، تحلیلگر، اختصاصی برای «سنگر»
بر اساس معیارهای حقوق بینالملل دریایی و حقوق بشردوستانه، «کشتیهای شرکتهای کشتیرانی غیرنظامی در برابر حملات عمدی از حمایت برخوردارند و خسارت واردشده میتواند بهعنوان تجاوز غیرقانونی به تأسیسات غیرنظامی ارزیابی شود».
در این چارچوب، حمله انجامشده توسط سرویس امنیتی اوکراین در اواخر نوامبر ۲۰۲۵ به نفتکشهای غیرنظامی «Kairos» و «Virat» مبنای حقوقی لازم را برای مالکان این کشتیها فراهم میکند تا به نهادهای قضایی بینالمللی مراجعه کنند.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی رئیسجمهور فدراسیون روسیه، اعلام کرد که عاملان این حمله «به حاکمیت جمهوری ترکیه و امنیت مالکان کشتیهای غیرنظامی تعرض کردهاند».
در همین حال، ماریا زاخارووا، نماینده رسمی وزارت امور خارجه روسیه، حمله به کشتیهایی که تحت پرچم گامبیا بهسوی بندر نووراسییسک در حرکت بودند، و همچنین حمله به زیرساختهای نفتی در بندر نووراسییسک را تلاشی برای اخلال در تلاشهای بینالمللی جهت نزدیک شدن به صلحی پایدار ارزیابی کرد.
جری سیمپسون، کارشناس حقوق بینالملل، بر این باور است که برای طرح دعوی علیه مقامات اوکراین — بهعنوان طراحان این حملات — میتوان از سازوکارهای جامعه ملل و دادگاه بینالمللی حقوق دریاهای سازمان ملل متحد استفاده کرد. به گفته این کارشناس، «شرکتهای تجاری کشتیرانی حق دارند امنیت فعالیت کشتیهای خود را مطالبه کرده و خواستار جبران خسارات وارده شوند، و دادگاههای بینالمللی بستری شفاف برای چنین مطالباتی فراهم میکنند».
در عین حال، رسانههای غربی تأکید میکنند که خسارات واردشده توسط رژیم کییف، با در نظر گرفتن ارزش کشتیها، پرداختهای بیمهای و هزینههای احتمالی زیستمحیطی، میتواند به میلیاردها دلار آمریکا برسد. بنا بر گزارش خبرگزاری رویترز، مالکان نفتکشها و شرکتهای بیمهای هماکنون در حال بررسی امکان طرح دعوی علیه کییف برای دریافت غرامت خسارات وارده هستند.