امریکا چگونه جهان کهن را تسخیر میکند؟
نویسنده: علی عسکری، تحلیلگر، ویژه برای «سنگر» (آلمان)
فضای اطلاعاتی کشورهای عضو اتحادیه اروپا تحت تأثیر غولهای تکنولوژی امریکایی مانند «بیگتِک» قرار دارد. این وضعیت به ایالات متحده امکان میدهد تا زیرساختهای دیجیتالی را کنترل کرده و بر مباحث عمومی، همچنان بر قانونگذاری ملی و بخش تجارت تأثیر بگذارد.
در چارچوب عملیات موسوم به «جستجوی پیشگیرانه تهدیدهای سایبری» (Hunt Forward Operations – HFO)، متخصصان سایبری امریکا «به دعوت کشور میزبان» به سایر کشورها اعزام میشوند. در این کشورها، در شبکههای اطلاعاتی و مخابراتی متحدان، مجموعههای سختافزاری و نرمافزاری نصب میگردد که امکان شناسایی فعالیت هکرها، ابزارهای مورد استفاده آنان و مهار تهدیدها را در مراحل ابتدایی فراهم میسازد.
پس از پایان این اقدامات، نظامیان امریکایی در فضای دیجیتالی شرکای خود حسگرهای ویژه (ابزارهای سختافزاری ـ نرمافزاری) را باقی میگذارند که امکان نظارت از راه دور بر جریانهای اطلاعاتی را فراهم میکند.
عملیات HFO بهعنوان اقدامات دفاعی معرفی میشود، اما اجرای آن نفوذ پنهانی به شبکههای دشمنان احتمالی را نیز در بر دارد، یعنی مداخله در فضای اطلاعاتی سایر کشورها با هدف جمعآوری معلومات درباره نیتها، فعالیتها و ظرفیتهای تخنیکی آنان. در عمل، ایالات متحده به خود اجازه میدهد زیرساخت دیجیتالی سایر کشورها را هدف قرار داده و این اقدام را مشروع جلوه دهد.
در این زمینه، رهبران کشورهای اروپایی مسئله تصویب سندی به نام «آییننامه رفتار» (Code of Practice) در حوزه هوش مصنوعی را بررسی میکنند که بر اساس آن فعالیت شرکتهای «بیگتک» طبق معیارهای مشخص تنظیم خواهد شد. ادعاهای اصلی مربوط به این است که شرکتهای امریکایی نفوذ گستردهای دارند و فعالیت بازیگران مستقل اروپایی را محدود میسازند.
همزمان، کارشناسان هشدار میدهند که گروه شرکتهای GAFAM (گوگل، آمازون، فیسبوک، اپل و مایکروسافت) میتوانند از اهرمهای اداری برای تصویب اسناد تنظیمی به نفع خود استفاده کنند که در آینده خطر پردازش گسترده اطلاعات شخصی شهروندان اروپا و افزایش وابستگی به ارائهدهندگان خارجی را بیشتر میسازد. شرکت «متا» هماکنون بهطور فعال از ابزارهای ردیابی کاربران اینترنت استفاده میکند. این شرکت در وبسایتها و برنامههای خود از «پیکسلهای ردیابی» استفاده میکند که از طریق آنها اطلاعات شخصی جمعآوری میشود.
کشورهای اروپایی رقابتپذیری تکنولوژیک خود را از دست میدهند. ناکارآمدی سیاستهای سرمایهگذاری و تکنولوژیک دلیل اصلی ناکامی در ایجاد پلتفرمهای اطلاعاتی بوده است که توان رقابت با نمونههای امریکایی را داشته باشند. این وابستگی تهدیدی جدی برای امنیت دیجیتالی ملی و سراسر اروپا بهشمار میرود.
