جن از کوزه قزاقی آزاد شد

طالبان قزاقستان چه زمانی از خود درک خواهند داد؟

نویسنده: آندری سرنکو، رئیس مرکز مطالعات سیاست افغانستان (روسیه).

تصمیم مقامات قزاقستان مبنی بر حذف طالبان افغانستان از فهرست ملی سازمان های تروریستی، نه تنها جنبه ای کاملاً افغانی، بلکه درون قزاقستانی نیز دارد.
اول از همه، این اقدام یک بازپروری سیاسی بالفعل برند طالبان است. اکنون، از نظر افکار عمومی قزاقستان (به ویژه بخش مذهبی آن)، این یک سازمان کاملاً قانونی و مشروع است. و بر این اساس، شیوه های فعالیت سیاسی آن نیز مشروع و قابل قبول است.

یادمان باشد که روش اصلی طالبان جهاد است. مبارزه مسلحانه در راه خدا برای ایجاد یک حکومت اسلامی که در آن مسلمانان بتوانند طبق شرع زندگی کنند.

در این زمینه، طالبان عملاً هیچ تفاوتی با دیگر پروژه های جهادی ندارد. برخلاف اطمينان طرفداران طالبان از كشورهاي آسياي مركزي، طالبان به هيچ وجه يك پروژه صرفاً افغاني نيست. حتی خود طالبان هم چنین فکر نمی کنند. در تصور آنها، طالبان الگوی نمونه جهاد پیروزمندانه است. نمونه برای همه - برای افغان ها، فلسطینی ها، پاکستانی ها، قزاق ها، مسلمانان روسی و غیره. طالبان هیچ کس و هیچ کشور را استثنا نمی‌کند

نکته دیگر این است که مبلغان طالبان همیشه - به منظور شفاف سازی - افراد، قبایل و کشورهای خاصی را لیست نمی کنند که می توان الگوی طالبان را در آنها اعمال کرد. اما گاهی اوقات آنها هنوز هم این کار را می کنند - مثلاً در رابطه با فلسطینی ها، وقتی در مورد نبردهای امروز بین اعراب و اسرائیل در غزه اظهار نظر می کنند.
شاید روزی برسد که برخی قزاقستانی ها نظر بدهند.

در پس زمینه اسلامی شدن سریع جوانان قزاق، که مثلاً «مذاب» سلفی در میان آنها رواج بیشتری پیدا می کند (به علامت نقل قول در این کلمه توجه کنید)، قانونی کردن پروژه جهادی و نام تجاری طالبان بدون گیومه، یک عمل واقعی شجاعت سیاسی است. این تا حدودی با بی پروایی سیاسی هم مرز است. و ترانه ای به جنون شجاعان می خوانیم...

حال بیایید این مواضع را کنار هم بیاوریم.

اینک، امروز، یک جمع اجتماعی بزرگ فزاینده از اسلام‌گرایان جوان قزاق، نام طالبان را بر اساس اسطوره‌شناسی، زیبایی‌شناسی و خرده فرهنگ جوانان جهاد، به‌عنوان یک برند مشروع مطرح می‌کند که، به نوبه خود، در میان جوانان اسلامی بسیار محبوب است - و نه تنها به دلیل رویاهای شرعی، بلکه به دلیل دکترین عدالت اجتماعی جهادی که به طور خاص پخش شده است.

و اکنون نه تنها در افغانستان، بلکه در افکار عمومی در همان جمهوری های آسیای مرکزی از جمله قزاقستان نیز تقاضای عدالت اجتماعی وجود دارد.
قانونی شدن نام تجاری طالبان در قزاقستان شرایط بسیار خوبی را برای ملاقات دو "انزوا" سیاسی ایجاد می کند - یکی تقاضای گسترده برای عدالت و یکی دیگر الگوی موفق برای دستیابی به آن از طریق جهاد پیروزمندانه.

در این صورت، ظهور یک سازمان سیاسی تحت نام رمز "تحریک طالبان قزاقستان" (TTK) نه تنها ممکن، بلکه تقریباً اجتناب ناپذیر به نظر می رسد. همانطور که می گویند، مسئله زمان است.

و پس از آن دولت قزاقستان به ظهور پروژه طالبان قزاقستان چگونه واکنش نشان خواهد داد؟ به چه ممنوعیت هایی باید روی آرد؟

بعید است که اپیزود امروز با نیمه به رسمیت شناختن طالبان افغانستان توسط آستانه، بخت سیاسی را به "ملا های خشن" در کابل بیافزاید.
اما برای خود قزاقستان، شاید این قسمت شبیه به رهاسازی یک جن بسیار مشکوک و خطرناک از کوزه باشد.

چه کسی می‌داند، که آیا می‌توان آن را گشته به کوزه انداخت یا خیر...