محو کردن تصویر ایران به عنوان یک قدرت ویژه منطقه ای در عین حال ابزاری برای ساختن تصویری از امارت طالبان به عنوان یک همتای ژئوپلیتیکی تهران، بلکه به عنوان یک مرکز جدید قدرت در منطقه است
نویسنده: آندری سیرینکا، رئیس مرکز تحلیلی جمعیت سیاستشناسان روسیه
درباره رویدادهای ۲۷ می ۲۰۲۳ در مرز ایران و افغانستان
۱ - علیرغم اینکه قبلاً درگیری هایی بین طالبان افغانستان و مرزبانان ایرانی رخ داده بود، اما رویداد ۲۷ می در سطح بالاتری از تشدید و خشونت از طرف طالبان با آنها متفاوت است.
۲ - درگیری دیروز یک حادثه ناگوار و معمول "جنجال همسایگان" نبود: طالبان یک نمایش قدرت تهاجمی را انجام دادند که هدف آن افزایش فشار سیاسی بر تهران بود (به ویژه در جریان مذاکرات سر "مشکل آب" و استرداد شخصیت های مذهبی بلوچستان ایران که در "امارت" طالبان پناهندگی گرفتهاند). جنگ در ۲۷ می نشان داد که طالبان قصد دارد استراتژی جامع "مذاکره-تیراندازی" را در روابط با تهران دنبال کند.
3- چنین استراتژی طالبان شامل تخریب تدریجی وجهه ایران، "کم آمدن/فرو ریختن" آن در نزد کشورهای منطقه و افکار عمومی مسلمانان است. محو کردن تصویر ایران به عنوان یک قدرت ویژه منطقه ای در عین حال ابزاری برای ساختن تصویری از امارت طالبان به عنوان یک همتای ژئوپلیتیکی تهران، بلکه به عنوان یک مرکز جدید قدرت در منطقه است که می تواند ایران را به عقب نشینی و تسلیم شدن وادار کند.
۴ - این اهداف طالبان به طور عینی با منافع مخالفان و رقبای ژئوپلیتیکی و منطقه ای ایران - امریکا، اسرائیل، عربستان سعودی، قطر- منطبق است. نمیتوان رد کرد که استخبارات این دولتها در اجرای استراتیژی طالبان برای "براندازی" ایران دست داشته باشند و شاید امارت طالبان امیدوار است که روند به رسمیت شناختن آن توسط تعدادی از کشورهای غربی و عربی سرعت خواهد گرفت.
۵ - تهران باید به سرعت یک استراتژی واکنش به چالش طالبان ایجاد کند. رهبری ایران که هیچ توهمی در مورد ماهیت تروریستی رژیم طالبان ندارد، تا کنون سعی کرده از رویارویی نظامی مستقیم یا نیابتی با آن اجتناب ورزد. وقایع ۲۷ می ممکن است تهران را مجبور به تجدید نظر در این رویکرد کند. تشدید بیشتر تنش ها در مرز، همراه با نمایش قدرت از سوی طالبان، ناگزیر تهران را مجبور به انجام یک عملیات تلافی جویانه برای جلوگیری از عواقب فاجعه بار برای اعتبار دولت خود و توازن قوا در منطقه ای خواهد کرد.
۶ - به نظر میرسد، بیش از پیش این واقعیت برملا میشود که تهران به سمت حمایت فعال تر از پروژه جنگ نیابتی علیه رژیم طالبان حرکت کند و این کار با کمک نیروهای مقاومت ضد طالبان و حمایت تاجیکستان امکانپذیر است. اطلاعاتی وجود دارد که استخبارات ایران ممنوعیت آموزش رزمندگان مقاومت ضد طالبان مستقر در خاک ایران را کاهش دادهاند. در واقع صحبت ما این است که (مانند روسیه در اکراین) تهران یک عملیات ویژه نظامی علیه طالبان در بخشی از خاک افغانستان توسط نیروهای مسلح مقاومت ضد طالبان به راه اندازد.
۷ - بدیهی است که تهران سعی خواهد کرد از "شیعه سازی" عملیات ویژه نظامی خود در برابر طالبان اجتناب کند تا از تعبیر شدن این رویارویی به "جنگ شیعه و سنی" جلوگیری کند. برای تهران، تصویر بهینه عملیات ویژه نظامی، مبارزه آزادی بخش وطن پرستان افغان از میان سربازان سابق ارتش افغانستان در برابر ظلم تروریست های اشغالگر طالبان است.
۸ - اجرای عملیات ویژه نظامی ایران علیه طالبان در اوایل آخر تابستان - پاییز ۲۰۲۳ امکان پذیر است. زمان این عملیات مستقیماً به شدت تحریکات طالبان و اجرای استراتژی تخریب وجهه ایران توسط رهبران طالبان در تابستان امسال بستگی دارد.
