جنگ چهار روزه پنجشیر با طالبان*، که با اولین شکست و تلفات بزرگترین و فرار قاری فصیحالدین بدخشی، لوی درستیز ارتش طالبان به پایان رسید، از سوی امین جان حصارک، فرمانده جبهه مقاومت ملی افغانستان مدیریت میشد
نویسنده: فرید احمد
ژنرال محمد امین امانی، معروف به امین جان حصارک یا حصارکی، که در روستای تاجیکنشین مرشتان دره حصارک ولوسوالی رخه ولایت پنجشیر تولد شده است، همچنان به نام امین جان مرشتان نیز یاد میشود.
وی بالاتر از 55 سال سن داشته، از صدها نورسی بود، که در ایام جهاد علیه شوروی و رژیم کمونیستی کابل به جبهه پنجشیر تحت فرماندهی احمدشاه مسعود پیوست. بعدتر او به یکی از یاران و فرماندهان وفادار او تبدل یافت. وی فرمانده قرارگاه حصارک، یکی از 22 قرارگاه مسعود در پنجشیر و مسئول عملیاتها در این دره به حساب میرفت.
در زمان حکومت استاد ربانی در کابل (1992-1996) فرمانده امین جان به اردو دولت اسلامی پیوسته، فرمانده ارکان غند یکی از کندک های وزارت دفاع افغانستان بود.
در زمان مقاومت اول (1996 - 2001) وی همانا در خط مقدم و در کنار و تحت امر احمدشاه مسعود بود و در خط شمال کابل، که از
ولایت های پروان و کاپیسا میگذشت، مسئولیت هایی داشت. بسمالله محمدی، بعدتر وزیر داخله و دفاع افغانستان در دوران جمهوریت، آن زمان مسئول عمومی جبهه شمالی تعیین شده بود.
پس از سقوط رژیم نخستین طالبان امین جان حصارک به اردو ملی افغانستان پیوسته، در زمان حکومت حامد کرزی (2001-2014) در برخی از جزو تام های وزارت دفاع وظیفه انجام داد و عنوان بریدمن - ژنرالی را کمایی کرد. در این میان وی در جنگ های علیه طالبان در ولایت های مختلف افغانستان شرکت داشت.
در زمان اشرف غنی، در قطار ده ها فرمانده ارتش به تقاعد سوق گردید. حالا معلوم میشود، که غنی برنامه حذف فرماندهان ضدتالیب از ارتش افغانستان را پیش گرفته بود، تا زمانی رسد و این ارتش را منحل کند، سلاح و مهمات آن را کاملاً در اختیار طالبان قرار دهد و افغانستان را به این گوروه تسلیم سازد.
فرمانده امینجان در زمان خذمت در اردو ملی رشته حقوق و سیاست دانشگاه کابل را به انجام رساند و زبان انگلیسی را نیز آموخت. همزمان دو مراتبه برای فرا گرفتن کورس های مشخص نظامی برای تحصیل به امریکا و اروپا رفت، چند کورسی را هم با شرکت مربیان ناتو در خود شهر کابل فرا گرفت.
“وی یک جوانمرد خیلی شکستهنفس است، اخلاق خیلی بالا دارد و دست به فساد و ریشوت هیچ گاه نزده، همیشه یک زندگی متوسط داشت. یک پیرو و تعلیمدیده واقعی احمدشاه مسعود است”، - گفت یکی از افرادی، که با امین جان حصارک آشناست.
فرمانده امین جان پس از سقوط جمهوریت به دست طالبان به پنجشیر آمد و به جبهه مقاومت پیوست. در جنگ های ماه سپتامبر، که با شکست نیروهای مقاومت و ورود طالبان به دره اساسی پنجشیر انجام یافت، وی در خط دربند میجنگید.
پس از شکست خط مقدم جنگ فرمانده امین جان با نیروهای تحت فرمانش به زادگاهش - دره حصارک پناه برده، در پنی، از درههای کناری حصارک، یکی از 26 قرارگاه جبهه مقاومت را ایجاد کرد.
جنگی، که روزهای 2 و 3 آوریل سال روان در دره پنی درة حصارک اتفاق افتاد، شاید یکی از کارنماهای کمنظیر صفحات زندگی امین جان حصارک است، که برای جبهه مقاومت ملی افغانستان، اولین پیروزی بزرگ بر طالبان را به ارمغان آورد.
نیروهای او، عبارت از 30 نفر، در دوام دو روز سه حمله طالبان را با کمترین امکانات و گشنه و تشنه نه فقط عقب زدند، بلکه تلفات زیان جانی را به آنها وارد کردند و همزمان خود هیچ تلفات جانی و مالی را متحمل نشدند، برعکس، سلاح و مهمات زیادی را از طالبان به غنیمت گرفتند.
لحظهای از نبرد درة پنی درة حصارک
بنا به اطلاع موثقی، که در اختیار سنگر هم از منابع جبهه مقاومت و هم طالبان قرار گرفت، تعداد کشتهشدگان این درگیری ها از مرز 100 نفر عبور کرده، کسی به حساب زخمیان نمیرود، زیرا آنها وابسته به سطح جراحت به امرجنسی ها شفاخانههای رخه، گلبهار، جبل سراج و کابل انتقال داده شدهاند.
این بزرگترین تلفاتیست، که طالبان پس از سقوط کابل و پنجشیر متحمل میشوند.
همزمان این جنگ نبوغ نظامی فرمانده امین جان حصارک را به نمایش گذاشت، که تجربه و جسارت او بدون تلفات جانی برای جبهه مقاومت اعتبار و انگیزهای را به وجود آورد.
وی از روی تاکتیک “جنگ و فرار” توانست از دام طالبان بیرون آمده، گوروه های را، که برای محاصره او از پشت و پیش اعزام شده بودند، به کمین اندازد و مهار کند.
تجربه جنگ دره پنی دره حصارک پنجشیر از نگاه نظامی یک پدیده نو به حساب میرود، که ظرفیت های نیروهای جبهه مقاومت را به نمایش میگذارد و آن هم این است، که چگونه میتوان با امکانات کم و کمبود مواد غذایی در برابر یک دشمن تا دندان مسلح تروریستی ایستادهگری کرد و آن را شکست داد. دستاورد بزرگترین جنگ دره پنی این بود، که چیریکی های مقاومت هیچ گونه تلفات جانی ندیدند.
تنها مورد کُشته شدن سمیع عثمانی، یک فرمانده مقاومت و زخمی شدن یک همراه دیگر او در روستای کوه تلخه ولوسوالی بازارک اتفاق افتاد، که به جنگ حصارک ربطی ندارد.
اما شخصیت یک فرمانده مهم طالبان، از افراد نزدیک به ملا یعقوب، وزیر دفاع عمارت اسلامی، که در جنگ حصارک کُشته شده است، تا به حال معلوم نیست.
قاری فصیحالدّین، لوی درستیز وزارت دفاع طالبان، که با لقب “فاتح شمال” از سوی این گوروه نام برده میشود، برای نجات نیروهایش کاری کرده نتوانست. وی بیگاه 3 آوریل وارد پنجشیر شد و فردای آن روز، بنا به اطلاع برخی منابع، از دره فرار کرد.
جنگ حصارک در تاریخ درخشان جهاد و مقاومت های مردم افغانستان علیه اشغال و تروریزمی، که 40 سال به این سو این کشور را به کام خود کشیدهاند، صفحه جدیدی است و هم چهره جدیدی را برجسته کرد، که آن هم فرمانده امین جان حصارک است.
*این سازمان به دلیل فعالیت های تروریستی تحت تحریم های سازمان ملل متحد است
